अविरल वर्षाले देशभरका राजमार्ग प्रभावित, दर्जनौँ सडकखण्ड अवरुद्ध: जनजीवन अस्तव्यस्त, हजारौँ यात्रु अलपत्र

काठमाडौँ — विगत केही दिनदेखि जारी अविरल र मुसलधारे वर्षाका कारण देशभरको जनजीवन पूर्ण रूपमा प्रभावित भएको छ। मनसुनी न्यून चापीय रेखा नेपाल नजिकै अवस्थित रहेकाले देशका अधिकांश भू-भागमा अति भारी वर्षा भइरहेको छ। यसको प्रत्यक्ष असर मुलुकको यातायात सञ्जालमा परेको छ। सडक विभाग र नेपाल प्रहरीको पछिल्लो प्रतिवेदन अनुसार पूर्व-पश्चिम राजमार्ग, पृथ्वी राजमार्ग, त्रिभुवन राजपथ, र बीपी राजमार्ग लगायतका देशका प्रमुख लाइफलाइन मानिने सडकहरू पूर्ण तथा आंशिक रूपमा अवरुद्ध भएका छन्।

बाढी, पहिरो र लेदोका कारण देशका ७० भन्दा बढी स्थानमा राष्ट्रिय राजमार्गहरू ठप्प हुँदा दशैँ जस्ता चाडपर्व नजिकिँदै गर्दा यात्रा गरिरहेका हजारौँ यात्रु र दैनिक उपभोग्य सामग्री बोकेका मालवाहक सवारी साधनहरू बीच बाटोमै अलपत्र परेका छन्। भौगोलिक क्षेत्र र प्रमुख राजमार्ग अनुसार सडक अवरोध र क्षतिको विस्तृत विवरण यस प्रकार छ:
 

सङ्घीय राजधानी काठमाडौँलाई देशका अन्य भागसँग जोड्ने मुख्य नाकाहरू पहिरो र बाढीका कारण लगभग ठप्प अवस्थामा पुगेका छन्।

• पृथ्वी राजमार्ग (नाउबिसे–मुग्लिन खण्ड): धादिङको जोगिमारा, कृष्णभीर, गजुरी, फिस्लिङ र चुनपहरा लगायतका कम्तीमा एक दर्जन स्थानमा ठूला-ठूला पहिरो खसेका छन्। मलेखु नजिकै त्रिशूली नदीको तीव्र बहावका कारण सडकको एकतर्फी भाग नदीमा भासिएको छ। जसका कारण काठमाडौँ आउने र बाहिरिने सवारी साधनहरूको किलोमिटरौँ लामो लाइन लागेको छ।
• त्रिभुवन राजपथ र कान्ति लोकपथ: मकवानपुर र ललितपुरको सीमा क्षेत्रमा पर्ने भट्टेडाँडा, टाकुर्चे, र पाङदुरडोलमा लेदोसहितको भीषण पहिरो खसेको छ। हेटौँडाबाट काठमाडौँ जोड्ने सबैभन्दा छोटो मानिने कान्ति लोकपथ कम्तीमा दुई दिनसम्म खुल्न नसक्ने गरी अवरुद्ध भएको छ। त्रिभुवन राजपथको सिस्नेरी र फापिङ खण्डमा पनि रुखहरू ढलेर र पहिरो आएर सडक बन्द छ।
• बीपी राजमार्ग (काभ्रे-सिन्धुली खण्ड): काभ्रेपलाञ्चोकको रोशी गाउँपालिका अन्तर्गत पर्ने चारसयबेसी, मंगलटार र गिम्तीबेसीमा रोशी खोलाको बाढी सडक सतहमा पसेको छ। बाढीले सडकका विभिन्न डाइभर्सन र कतिपय ठाउँमा पक्की सडक नै बगाएपछि यो राजमार्गमा यातायात पूर्ण रूपमा ठप्प भएको छ। पूर्वी नेपालबाट काठमाडौँ आउने गाडीहरू सिन्धुलीमै रोकिएका छन्।

बागमती र गण्डकी प्रदेशका अन्य सडक खण्डहरू

• नारायणगढ–मुग्लिन सडकखण्ड: चितवनको इच्छाकामना गाउँपालिका वडा नं. ४ स्थित धारापानी, सिमलताल, टोपेखोला र तुइनखोला नजिकै लगातार पहिरो खसिरहेको छ। सुरक्षा संवेदनशीलता र निरन्तर ढुङ्गा खसिरहेका कारण गृह मन्त्रालयको निर्देशनमा अर्को सूचना नभएसम्मका लागि यो सडकखण्डमा सवारी आवागमन पूर्ण रूपमा बन्द गरिएको छ।
• मध्यपहाडी लोकमार्ग र सिद्धार्थ राजमार्ग: पोखरा-बागलुङ खण्ड र पर्वतको कुश्मा नजिकै पहिरो जाँदा मध्यपहाडी लोकमार्ग अवरुद्ध भएको छ। स्याङ्जाको भालुपहाड र पाल्पाको सिद्धबाबा क्षेत्रमा ठूला ढुङ्गासहितको पहिरो खस्दा सिद्धार्थ राजमार्ग समेत बन्द छ। बेँसीसहर–मनाङ र मुस्ताङ जोड्ने बेनी-जोमसोम सडकखण्ड पनि विभिन्न ठाउँमा नदीले कटान गरेपछि ठप्प भएका छन्।

कोशी र मधेश प्रदेशका राजमार्ग तथा डुबानको असर

• पहाडी लोकमार्गहरू: पाँचथरको नावाखोलामा बाढी आउँदा तमोर कोरिडोर बन्द भएको छ। खोटाङको हलेसी तुवाचुङ नगरपालिका क्षेत्रमा पहिरो जाँदा मध्यपहाडी लोकमार्गको पूर्वी खण्ड प्रभावित भएको छ। ओखलढुङ्गाको भँडारे खोलामा बाढी आउँदा सिद्धिचरण लोकमार्ग अवरुद्ध भएको छ।
• तराई क्षेत्रमा डुबान र सडक कटान: अविरल वर्षाका कारण तराईका जिल्लाहरूमा नदीको सतह खतराको चिन्हभन्दा माथि पुगेको छ। सर्लाहीको सदरमुकाम मलङ्गवा लगायतका क्षेत्र जलमग्न भएका छन्। मलङ्गवास्थित विद्युत् सबस्टेसन डुबानमा पर्दा सञ्चार र विद्युत् सेवा पूर्ण रूपमा अवरुद्ध भएको छ। पूर्व-पश्चिम राजमार्गको सुनसरी र सप्तरी खण्डमा कतिपय ठाउँमा सडकमाथि पानी बगिरहेको छ। सप्तकोशी नदीमा पानीको बहाव उच्च भएपछि कोशी ब्यारेजका अधिकांश ढोकाहरू खोलिएका छन् र तटीय क्षेत्रमा रेड अलर्ट जारी गरिएको छ।

कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशको विकराल अवस्था

• कर्णाली राजमार्ग र करिडोर: भौगोलिक रूपमा चुनौतीपूर्ण रहेको कर्णाली क्षेत्र यस वर्षाबाट सबैभन्दा बढी प्रभावित भएको छ। कालिकोटको शुभकालिका गाउँपालिकास्थित गगने खोला, जिते बजार र दैलेखको दहीखोलामा ठूलो पहिरो जाँदा कर्णाली राजमार्ग पूर्ण रूपमा बन्द भएको छ। जुम्ला र मुगु जाने यात्रुहरू बाटोमै भोकभोकै बस्नुपर्ने स्थिति सिर्जना भएको छ। हुम्लाको खाच्चा क्षेत्रमा पहिरो खस्दा कर्णाली करिडोरको यातायात पनि ठप्प छ।
• सुदूरपश्चिमका पहाडी राजमार्ग: दार्चुलाको ऐरिछानामा ठूलो ढुङ्गा खसेर महाकाली राजमार्ग अवरुद्ध भएको छ। डोटी, डडेल्धुरा, बैतडी र अछाम जोड्ने भिमदत्त राजमार्गका विभिन्न खण्डहरूमा पहिरो खसेको छ। लगातारको वर्षाका कारण पहाडी जिल्लाहरूमा रात्रिकालीन सवारी साधन सञ्चालनमा स्थानीय प्रशासनले पूर्ण रोक लगाएको छ।
  

गृह मन्त्रालयले मातहतका सबै जिल्ला प्रशासन कार्यालय, नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी बल र नेपाली सेनालाई उच्च सतर्कतामा रहन र उद्धार कार्यमा खटिन निर्देशन दिएको छ। सडक विभागले आफ्ना हेभी इक्विपमेन्ट (डोजर, लोडर) हरूलाई उच्च जोखिमयुक्त सडक खण्डहरूमा तैनाथ राखेको भए पनि निरन्तरको वर्षा र लेदो खसिरहेका कारण पहिरो पन्छाउने काममा तीव्र अवरोध पुगिरहेको छ।

मौसम पूर्वानुमान महाशाखाका अनुसार आगामी २४ देखि ४८ घण्टासम्म वर्षा जारी रहने सम्भावना रहेकाले पहाडी भू-भागमा यात्रा गर्दा विशेष सावधानी अपनाउन र अत्यन्त आवश्यक कामबाहेक लामो दुरीको यात्रा नगर्न सरकारले अपिल गरेको छ। यात्रुहरूलाई आफ्नो गन्तव्यमा निस्कनुअघि नजिकैको प्रहरी चौकी वा जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा सम्पर्क गरी सडकको अवस्था बुझ्न आग्रह गरिएको छ।